Persoonlijk

Persoonlijk | Mijn ervaringen met cognitieve gedragstherapie bij ADHD

17 december 2022
Cognitieve gedragstherapie bij ADHD-themillennialmom

Cognitieve gedragstherapie bij ADHD in combinatie met medicatie kan je helpen om zo goed mogelijk te leren omgaan met de symptomen. In de afgelopen maanden volgde ik verschillende digitale modules gedragstherapie bij ADHDCentraal. In dit blog vertel ik je over hoe mij dit heeft geholpen.

Ik geef het toe dat ik even mijn twijfels had over cognitieve gedragstherapie bij ADHD. Het kan al snel de indruk geven alsof je gedrag destructief is. Terwijl het dat voor mij niet zo voelde. Als ik het in procenten moet uitdrukken vind ik 90% van mijn ADHD gewoon leuk. Er was maar een kleine 10% waar ik last van had. En dan vooral op werkgebied. Daarom besloot ik de gedragstherapie niet te bekijken vanuit ‘goed’ of ‘fout’. Maar meer als een kans om in inzicht te krijgen in hoe mijn brein werkt en wat voor mijn brein effectief is.

ADHD en luiheid

gedragstherapie bij ADHD-themillennialmom

Veel ADHD’ers worden als lui gezien. Maar dat we lui ogen, komt omdat we het stofje in onze hersenen missen dat je aanzet tot actie. Bovendien missen we ook het stofje dat je voldoening geeft als je een taak toch doet. Denk je eens in dat je jezelf constant moet motiveren om iets te doen, terwijl als je het gedaan hebt het na afloop qua gevoel niet uitmaakt of je het nu wel gedaan hebt. Als je het niet had gedaan had je daar net zo min wakker van gelegen, want het voelt hetzelfde. En ‘weten’ dat je het goede hebt gedaan, is niet voldoende omdat bijna alles in je leven zo voelt.

Niet happy

Ik had het recent in tijdens mijn werk. Momenteel werk ik bij een provincie en een van de taken in deze opdracht is het organiseren van een symposium. In november was dan eindelijk die dag waarop alles bij elkaar kwam. Het was super goed gegaan en iedereen was na afloop voldaan, prees mijn inzet en hoe ik hier aan heb bijgedragen. Alleen, ik voel dat niet. Ik voelde geen blijdschap of voldoening. Natuurlijk het is fijn, maar so what?!

Maar was er iets fout gegaan wat mijn verantwoordelijkheid was geweest, had ik dat last minute kunnen oplossen en waardoor het alsnog goed kwam, dan had de stress waarschijnlijk wel voor genoeg dopamine gezorgd zodat ik achteraf voldoening had kunnen voelen. Op tijd een planning afwerken, zodat alles gaat zoals het moet gaan? Ik word er niet koud of warm van. En dat is dus ook waarom ik dingen uitstel tot last minute omdat ik het dan pas kan voelen. Niet eerder. En zo kwam ik dat ik op de terugweg naar huis in een behoorlijke depri stemming verkeerde terwijl alle andere betrokkenen euforisch naar huis vertrokken. Het was dat ik ‘s avonds een leuke date had anders was ik waarschijnlijk ook zo mijn bed ingekropen zonder wat te eten omdat ik me niet happy voelde.

Modules cognitieve gedragstherapie

Medicatie alleen is niet voldoende om bepaalde symptomen van ADHD aan te pakken. Daarom krijg je bij ADHDCentraal ook de mogelijkheid om cognitieve gedragstherapie te volgen. Ik heb mezelf miljoenen trucjes aangeleerd. Die werken. Maar er zijn een aantal dingen die ik niet kan verdoezelen. Waarbij cognitieve gedragstherapie helpt om vaardigheden aan te leren die effectiever zijn. In mijn digitale omgeving vulde ik een vragenlijst in met onderwerpen waar ik interesse in had. In mijn geval:

  • Beter leren plannen en agendabeheer
  • Prioriteiten kunnen stellen
  • Leren omgaan met uitstelgedrag of
  • Jezelf motiveren als het je werkelijk geen moer kan interesseren
  • Slapen

De slaapmodule kon ik in mijn eigen vrije tijd doorwerken. Nu ik meer inzicht heb in mijn slapeloosheid heb ik een paar dingen kunnen aanpakken. Zo heb ik bijna altijd white noise aanstaan als ik ga slapen en een verzwaringsdeken helpt ook.

ADHD en plannen

ervaringen-gedragstherapie-ADHD-vrouwen-themillennialmom

Veel ADHD’ers kunnen niet plannen. Onze chaos komt daar ook een beetje uit voort. Globaal kan ik het wel, maar gedetailleerd? Ik heb er en de focus niet voor. En ik vind het niet leuk. En dat gaat iets verder dan “Dan maak je maar zin”. Want zin maak ik voor ontzettend veel dingen in mijn leven die er anders niet van zouden komen als ik puur mijn gevoel zou volgen. Maar sinds ik methyl slik heb ik de rust en focus om te leren plannen.

Dus vandaar dat ik samen met een psycholoog aan de gang ging. Inzicht krijgen in wat het me oplevert en op zoek te gaan naar een systeem dat voor mij werkt. Want als het een trucje is dan zijn wij ADHD’ers slim genoeg om het te herkennen. Eigenlijk is het gewoon een beetje zo dat bij alles wat voelt als routine, de verveling toeslaat en ik er daarom ook mee stop. En zo leerde ik taken opdelen in ABC, taken. Waar ik de neiging heb om alles door elkaar te doen, leerde ik nu om eerst al mijn A taken af te maken. Of een aantal A taken en als beloning mag ik dan een B taak doen. En gebruik ik een planner.

Last-minute werk

Ook uitstelgedrag is een typisch ADHD dingetje. Dit komt onder andere omdat ze stress van iets last minute doen, er voor zorgt dat we voldoende dopamine aanmaken zodat we in actie komen. En als we dan in actie komen, doen we het ook goed. Het activeert onze hyperfocus. Een intense vorm van mentale concentratie waarin we ongevoelig zijn voor prikkels. Dat verklaarde ook waarom ik tijdens mijn studie in 2021 pas in de nacht voor de deadline aan de slag kon. Uren zat ik achter elkaar mijn verslag uit te werken. Ongehinderd door gedachten of twijfelend over mogelijkheden. Zo had ik 3 van de 4 opdrachten gedaan en voldoendes gescoord. De enige onvoldoende behaalde ik toen ik er 2 weken van tevoren ruimschoots op tijd aan begon.

De dopamine kick

Dat het last-minute lukt geeft me zo’n kick; daar kan niks tegenop. Hoewel ik weet dat het niet de beste aanpak is. Maar ADHD is geen cognitief probleem. Dus los je ook niet op met argumenten. Wel met zorgen dat de verschillende stofjes in je brein voldoende zijn aangevuld en tijdens cognitieve ADHD gedragstherapie uitzoeken waar je uitstelgedrag vandaan komt. Bij mij zijn daar 5 verschillende redenen voor waaronder  perfectionisme, een taak niet kunnen overzien en daardoor niet weten waar te beginnen, maar ook verveling. Voor elk van deze vijf punten stelde ik met de psycholoog een lijst op wat me zou helpen. Voordeel? Nu hoef ik bij uitstelgedrag alleen maar even te kijken welk soort het is. Pak ik mijn lijst erbij met oplossingen, pilletje erin, koptelefoon op en gaan. Ik heb ook mijn beloning erbij gezet en maak er dan een spel van het zo snel mogelijk te doen.

ADHD en motivatie

En als laatste is motivatie ook een lastig onderwerp. Want zoals ik in mijn blog over medicatie al vertelde, is het erg moeilijk om jezelf te motiveren als het voor je gevoel niks uitmaakt. We zijn best gemotiveerd om een taak af te maken. Sterker nog, we willen niks liever. Maar jezelf in gang zetten, dat is haast onmogelijk. Aan de ene kant wil je de vrijheid. En aan de andere kant heb je de controle van anderen nodig en dat je betrapt zou kunnen worden om er voor te zorgen dat je in actie komt en niet ten onder gaat aan de alles verlammende angst die je ervan weerhoudt in actie te komen.

Conclusie

Vooraf aan de cognitieve gedragstherapie bij ADHD had ik zo mijn twijfels over of het me zou lukken. Maar vanuit het idee dat zelfs een klein beetje vooruitgang me al kon helpen en een wereld van verschil zou kunnen maken, begon ik er aan. Uitstelgedrag, plannen, prioriteren en motivatie zullen altijd een ding voor mij zijn. Simpelweg omdat het van nature niet in mij zit. En zoals ik tijdens de cognitieve gedragstherapie ook regelmatig tegen mijn psycholoog opmerkte; op zich zijn de tips helemaal niet zo bijzonder of moeilijk. Maar zelf zou ik er nooit op gekomen zijn.

Dat zijn die momenten waarop ik er weer pijnlijk mee geconfronteerd word dat ik een bepaald stofje in mijn hersens mis waardoor ik met de beste wil van de wereld niet aan sommige dingen denk. Omdat het werkelijk niet in mij opkomt en dat niks met domheid te maken heeft zoals ik vroeger dacht. Tegelijkertijd heb ik door mijn cognitieve gedragstherapie bij ADHD ook gezien dat kleine veranderingen een groots effect hebben. En dat stimuleert mij om agenda’s en planners te gebruiken. En het telkens opnieuw te blijven proberen.

Ook leuk om te lezen

Liefs Josan

Volg jij mij ook al via Google+Bloglovin’, Twitter, Instagram, Facebook of YouTube?

    Praat mee!

    Deze site gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.